Kuchnia góralska w Zakopanem

Kuchnia góralska to inaczej kuchnia regionu podhalańskiego. Została ona ukształtowana w trudnych warunkach klimatycznych i materialnych mieszkańców Podhala. Kuchnia góralska to wszystko to, co jej wytwórcy mogli przetworzyć a czego nie mogli odsprzedać. Podstawą tej kuchni były ziemniaki oraz bryjka czyli gotowana w osolonej wodzie mąka. Bryjkę można okrasić słoniną, olejem lnianym lub smalcem a nawet dodać do niej maślankę lub serwatkę. Inne produkty używane na co dzień w kuchni góralskiej to mąka jęczmienna lub owsiana, serwatka, maślanka i żętyca oraz słonina i olej lniany. W kuchni takiej jak kuchnia góralska ciężko było o warzywa. Jeżeli już jakieś jadano to była to głównie kapusta a i to przede wszystkim kiszona, a nie surowa. Mówiąc o kuchni z okolic Podhala nie można nie wspomnieć o doskonałym nabiale, który się z tego regionu wywodzi.

I tak mamy tu: bryndzę, czyli podpuszczkowy ser z owczego mleka, bundz czyli owczy twaróg, żętycę czyli rodzaj serwatki z owczego mleka oraz sławny na całym świecie oscypek, czyli wędzony ser produkowany z mleka owczego. Kuchnia góralska słynie głównie z produkcji tego sera z ozdobnymi, odciskanymi brzegami. Tradycyjnie produkcją oscypków zajmują się bacowie na hali, czyli górale wypasający owce na górskich łąkach. Od 2007 roku oscypki podhalańskie są drugim po bryndzy produktem regionalnym chronionym przez prawo unijne. Ser ten wyrabiany jest od maja do września i może być sprzedawany wyłącznie do końca października.

Oscypka nie należy mylić z innym wędzonym serem, bardzo do niego podobnym zwanym gołka. Gołka produkowana jest z mleka krowiego i ma walcowaty kształt, natomiast oscypek ma kształt wrzecionowaty i jest produkowany wyłącznie z mleka owczego. Kuchnia góralska doczekała się również uwiecznienia jednego ze swoich głównych dań w piosence śpiewanej przez braci Golców.

Potrawą tą jest kwaśnica, czyli zupa otrzymywana z kapusty kiszonej z dużym udziałem także jej soku oraz mięsa, spożywana zazwyczaj z ziemniakami lub chlebem. Prawdziwa kwaśnica powinna być bardzo kwaśna zaś tłuszcz przegryziony przez kwas z kapusty. W przeciwieństwie do kapuśniaka zupa ta nie może zawierać w sobie żadnych jarzyn, nawet gotowanej marchewki, choć często można natknąć się jednak na taki "oszukany" kapuśniak serwowany w niektórych restauracjach jako kwaśnica.

Z potraw produkowanych z ziemniaków w kuchni góralskiej spotykamy głównie hałuski, czyli ziemniaczane kluseczki z tartych ziemniaków, mąki i soli oraz moskole czyli placki pieczone na blasze, do których wyrobu stosuje się ugotowane i utłuczone ziemniaki, mąkę i wodę. Moskole podawano często z masłem czosnkowym lub okraszano słoniną. Moskole doskonale zastępowały chleb i można je spokojnie pałaszować na śniadanie wraz z kwaśnym mlekiem. Takie śniadanie to podstawowy jesienny posiłek w kuchni góralskiej.

Kuchnia góralska ma również kilka receptur już dzisiaj nie stosowanych, jednakże na tyle ciekawych, że warto tu o nich wspomnieć. Należą do nich: deptanie kapusty przygotowanej do kiszenia nogami tak, aby zmieściła się w niewielkich rozmiarów beczce.

Ciekawy skład ma również herbata góralska, która jest napojem tylko dla dorosłych, ponieważ jednym z jej składników jest poza czarną herbatą i cukrem, spirytus. Zamiast spirytusu często stosuje się rum lub wiśniówkę albo czystą wódkę. Herbata góralska jest niezastąpiona podczas kuligu zimowego, kiedy to dodatkowo, poza baranicą, zabezpiecza pasażerów przed wychłodzeniem organizmu.

Kuchnia góralska jest kuchnią zdecydowanie zachowującą tradycje, przepisy przekazywane są z pokolenia na pokolenie i niezmiennie, od wieków używane są te same produkty w tych samych proporcjach. Spędzając weekend w Zakopanem czy innej miejscowości w górach nie należy zapomnieć o spróbowaniu choćby jednej z tych przepysznych potraw jakie oferuje nam kuchnia góralska.

Zobacz także:

Polecane strony:

Sprawdź baze ofert wypoczynkowych > weekend w Zakopanem